Dit is de lijst die ik in mijn hoofd afwerk als ik bij een woning kom kijken. U kunt er zonder het dak op te gaan een verrassend groot deel van doen, met een goede blik van de grond, een lamp op zolder en een telefoon voor foto’s.
Van boven naar onder, want zo loopt het water ook.
De nok en de bovenkant
Liggen de nokvorsten in één rechte lijn? Verschoven of verzakte vorsten betekenen dat de specie eronder is verkruimeld. Zie
losse nokvorsten.
Ligt er specie of gruis in de goot? Dat komt van de nok of van de schoorsteen en is een signaal dat er iets loslaat.
Staan de eindvorsten nog vast? De vorst aan het uiteinde van de nok is de meest kwetsbare. Zie
eindvorst en hoekkeper.
Zit er mos of plantengroei tussen de vorsten? Wortels in de nokspecie versnellen het verkruimelen.
Het dakvlak
Liggen de pannen vlak en in rechte rijen? Golvende rijen wijzen op verzakte panlatten. Zie
panlatten en tengels.
Zijn er gebroken of verschoven pannen? Eén afwijkende pan in het patroon is genoeg om water op de folie te krijgen.
Blijft het dak lang donker na regen? Dan nemen de pannen water op. Zie
poreuze dakpannen.
Zit er mos, en waar? Alleen op de noordzijde is normaal. Overal even dik is een signaal. Zie
mos op dakpannen.
“Van de grond kun je meer zien dan mensen denken. Je moet alleen weten waar je naar kijkt.”
Fouad, eigenaar Astrodak Service
De aansluitingen
Het lood bij de schoorsteen. Staat het op, is het gescheurd, zit er kit over? Zie
loodslabbe vervangen.
De voegen van de schoorsteen. Zanderig of terugliggend voegwerk laat water door. Zie
voegwerk herstellen.
De kilgoot. Ligt er blad in, liggen de pannen langs de kil goed? Zie
kilgoot lekkage.
Van buiten
nok tot goot
van boven naar onder
Even laten kijken voordat het een klus wordt
Het grootste deel van de schade die ik herstel, was een jaar eerder nog een kleine ingreep. Laat het dak vrijblijvend nakijken en u weet precies waar u aan toe bent.
De dakvoet en de goot
Hoe staat het boeiboord erbij? Afbladderende verf en zacht hout zijn een teken dat de goot heeft gelekt. Zie
boeiboord en daktrim.
Zit er vogelwering onder de onderste pannenrij? En is die nog heel en doorlatend? Zie
vogelwering.
Van binnen op zolder
Dit is het belangrijkste deel en het wordt het vaakst overgeslagen. Neem een goede lamp en kijk omhoog naar de onderkant van het beschot. Zoekt u vochtkringen, witte kalkstrepen, roestige spijkerpunten en donkere of zachte plekken in het hout. Zie
het waterspoor volgen.
Duw met een schroevendraaier op de verdachte plekken bij de schoorsteen, de kilgoot en de dakvoet. Ruik ook: een muffe lucht betekent vocht dat niet weg kan. En kijk of er ergens daglicht doorkomt waar dat niet hoort.
Wat u met de uitkomst doet
Vindt u niets van dit alles, dan is er waarschijnlijk niets aan de hand en kunt u volgend jaar opnieuw kijken. Vindt u één of twee punten, dan is dat meestal een gerichte reparatie en geen renovatie. Vindt u er vijf, dan is het tijd voor een echte beoordeling.
Wanneer u de lijst het beste doorloopt
Twee momenten werken het best. Het eerste is een droge dag in het late najaar, als het blad gevallen is: dan doet u de goot en de afvoer, en heeft u het dak in de staat waarin het de winter in gaat.
Het tweede is tijdens of vlak na een stevige regenbui, en dat is het moment dat de meeste mensen overslaan. Dan ziet u waar het water over de rand komt, of er ergens water tegen de gevel loopt, en of er van binnen iets verschijnt. Die informatie is bij droog weer niet te krijgen.
Veelgestelde vragen over dakonderhoud
