Witte, poederige of kristallijne vlekken op een schoorsteen zien eruit als schimmel of als verf die loslaat. Het is geen van beide. Het zijn zouten die in de steen en de mortel zitten en die met vocht naar buiten zijn gekomen.
Het proces is simpel: water trekt in het metselwerk, lost zouten op, komt aan de buitenkant, verdampt, en laat de zouten achter. De vlek is dus niet het probleem. De vlek is de mededeling dat er vocht doorheen gaat.
Wat het u vertelt
Er trekt vocht door het metselwerk. En dat betekent doorgaans zanderige voegen, poreuze steen of een ontbrekende afdekking bovenop. Zie
voegwerk herstellen.
De bovenzijde is verdacht. Regen die in het kanaal valt of op een onbeschermde bovenlaag staat, komt van boven in het metselwerk. Een kap of afdekplaat lost dat vaak op. Zie
een schoorsteenkap plaatsen.
Er is een vorstrisico. Vochtig metselwerk dat bevriest, verliest materiaal. De bovenste stenen van een schoorsteen zijn daar het gevoeligst voor.
Binnen kan er ook iets zijn. Zoutuitslag op de schoorsteen binnen op zolder betekent dat het vocht helemaal doorkomt. Dan is er meer aan de hand dan een cosmetisch vlekje.
“De witte vlek is niet uw probleem. Hij vertelt u alleen dat er water komt waar het niet hoort.”
Fouad, eigenaar Astrodak Service
Hoe u het weghaalt
Droog afborstelen met een stevige, niet-metalen borstel werkt het beste. Met water gaan de zouten weer in oplossing en trekken ze terug in de steen, om later opnieuw naar buiten te komen. Dus droog, en het afgevallen materiaal opvegen.
Er zijn ook speciale reinigers voor, maar bij een schoorsteen boven het dak is dat zelden nodig. Wat wel nodig is: de oorzaak wegnemen, anders staat het er volgend jaar weer.
De vlek
cosmetisch
droog afborstelen
De oorzaak
vocht
voegen en afdekking
Twijfelt u over de juiste aanpak?
Ik kijk liever eerst zelf naar een dak dan dat ik op afstand een oplossing verzin. Tijdens de gratis inspectie krijgt u te horen wat er écht nodig is, ook als dat minder is dan u dacht.
Waarom schoonmaken alleen niet werkt
Zolang er vocht door het metselwerk trekt, blijven er zouten meekomen. Er zit een eindige hoeveelheid zout in een schoorsteen, dus in theorie houdt het ooit op, maar in de praktijk duurt dat jaren en in die jaren is het vocht het echte probleem.
Dat vocht tast de voeg aan, geeft vorstschade aan de bovenste stenen en kan aan de binnenkant op zolder vochtplekken geven. Zie
een lekkende schoorsteen.
De aanpak in de juiste volgorde
Eerst de bovenzijde: is er een afdekking of kap, en is die in orde? Dan het voegwerk: uitslijpen en opnieuw voegen waar het zanderig is. Daarna eventueel hydrofoberen om gaaf metselwerk waterafstotend te maken. En pas als laatste de vlekken droog afborstelen.
Het verschil met salpeter binnen
Witte uitslag op een schoorsteen aan de buitenkant is doorgaans onschuldige kalk- of zoutuitslag. Verschijnt er witte, pluizige aanslag op de schoorsteen aan de binnenkant, op zolder of in een kamer, dan is dat een sterker signaal: dan komt het vocht helemaal door het metselwerk.
Bij een schoorsteen waarin ooit gestookt is, kan er ook sprake zijn van doorslaande stookzouten uit het roet, en die geven vlekken die met overschilderen niet weggaan. Dat is een apart probleem waarvoor een speciale behandeling nodig is en waarbij afdichten van het kanaal onderdeel van de oplossing is.
Veelgestelde vragen over witte uitslag